# Loondoorbetaling bij ziekte in Nederland: regels

[Terug naar de blog](/nl/blog/)

![Loondoorbetaling bij ziekte in Nederland: regels](/blog/nl-ziekmelding-loondoorbetaling-nederland/cover.jpg)

Nederland heeft een van de zwaarste regelingen voor loondoorbetaling bij ziekte in Europa. Een werkgever betaalt het loon van een zieke werknemer tot twee jaar door en is in die periode zelf verantwoordelijk voor de re-integratie. Voor een mkb-bedrijf met twintig medewerkers kan één langdurig zieke collega dus een grote kostenpost worden.

Dit artikel legt uit hoe de ziekmelding werkt, wat je wel en niet mag vragen, hoeveel loon je betaalt en vanaf wanneer, welke stappen de Wet verbetering poortwachter voorschrijft en wat er met vakantie gebeurt. Alles naar de stand van 5 oktober 2026, inclusief de wetsvoorstellen die er liggen.

## De ziekmelding

De wet zegt niet hoe en wanneer een werknemer zich ziek moet melden. Dat regel je zelf in een verzuimreglement. Artikel 7:629 lid 6 BW geeft je daarvoor de basis: je mag de loonbetaling opschorten zolang de werknemer zich niet houdt aan schriftelijk gegeven redelijke voorschriften over het verstrekken van de inlichtingen die je nodig hebt om het recht op loon vast te stellen. Zonder schriftelijk reglement heb je die sanctie dus niet.

Gebruikelijke voorschriften zijn een telefonische melding bij de leidinggevende vóór een bepaald tijdstip op de eerste ziektedag, bereikbaar blijven op een opgegeven adres en verschijnen op het spreekuur van de bedrijfsarts. Wil je een sanctie toepassen, dan moet je de werknemer daarover onverwijld informeren (artikel 7:629 lid 7 BW).

### Wat mag je vragen?

Hier gaan veel werkgevers de fout in. Een doktersverklaring zoals in sommige andere landen kent Nederland niet. De Autoriteit Persoonsgegevens is duidelijk: je mag niet vragen wat de werknemer heeft of waardoor het komt. Gezondheidsgegevens zijn bijzondere persoonsgegevens. Ook als de werknemer het uit zichzelf vertelt, mag je het niet vastleggen of doorvertellen. Zelfs toestemming van de werknemer maakt dat, op zeer uitzonderlijke gevallen na, niet anders, omdat die in een gezagsverhouding nooit echt vrij is.

Je mag wel vragen en vastleggen:

| Toegestaan bij de ziekmelding |
| --- |
| Telefoonnummer en (verpleeg)adres |
| De verwachte duur van het verzuim |
| Lopende werkzaamheden en afspraken |
| Of het verzuim verband houdt met een arbeidsongeval |
| Of er sprake is van een verkeersongeval met een aansprakelijke derde |

Het beoordelen van de ziekte en de mogelijkheden van de werknemer is het werk van de bedrijfsarts of arbodienst. Die mag jou informeren over de verwachte duur en over wat de werknemer nog wel kan, niet over de diagnose.

## Hoeveel loon en vanaf welke dag?

Artikel 7:629 lid 1 BW is de kern. Een werknemer die door ziekte niet kan werken, houdt gedurende 104 weken recht op 70% van zijn loon. De eerste 52 weken is dat ten minste het wettelijk minimumloon. Het loon telt mee tot het maximumdagloon; UWV noemt voor 2026 een maximumdagloon van € 309,91 bruto per dag.

Veel cao’s en arbeidsovereenkomsten vullen dit aan, vaak tot 100% in het eerste jaar. Kijk daarom altijd eerst in je cao.

### Wachtdagen

Een contract of cao mag bepalen dat de werknemer over de eerste twee ziektedagen geen recht op loon heeft (artikel 7:629 lid 9 BW). Meer dan twee wachtdagen kan niet. Belangrijk is lid 10: ziekteperiodes die elkaar opvolgen met een onderbreking van minder dan vier weken, worden samengeteld. Wie na twee weken werken opnieuw uitvalt, krijgt dus geen nieuwe wachtdagen, en de teller van 104 weken loopt door.

### Rekenvoorbeeld

Een medewerker met een contract van 40 uur per week verdient € 3.200 bruto per maand. Zijn cao kent geen aanvulling en geen wachtdagen.

In het eerste ziektejaar is 70% van zijn loon € 2.240. Dat ligt onder het minimumloon voor 40 uur per week, dat sinds 1 juli 2026 ongeveer € 2.598 bruto per maand is (€ 14,99 × 40 × 52 / 12). Je betaalt hem in het eerste jaar dus ten minste € 2.598. In het tweede jaar geldt die minimumgrens niet meer en betaal je € 2.240.

Verdient een collega € 5.000 per maand, dan is 70% gelijk aan € 3.500 en speelt het minimumloon geen rol.

## Wanneer geen loon?

Artikel 7:629 lid 3 BW noemt de situaties waarin de werknemer geen recht op loon heeft. Bijvoorbeeld als hij de ziekte opzettelijk heeft veroorzaakt, als hij door zijn eigen gedrag de genezing belemmert, of als hij zonder deugdelijke grond weigert passende arbeid te doen of mee te werken aan het plan van aanpak. Stop je het loon en stapt de werknemer naar de rechter, dan moet hij bij zijn eis een deskundigenoordeel van UWV voegen (artikel 7:629a BW). Dat oordeel weegt in de praktijk zwaar. Vraag daarom altijd eerst advies aan de bedrijfsarts voordat je zo’n stap zet.

## Re-integratie: de Wet verbetering poortwachter

Artikel 7:658a BW verplicht je de re-integratie van de zieke werknemer te bevorderen, eerst in je eigen bedrijf en als dat niet lukt bij een andere werkgever. De Wet verbetering poortwachter heeft dat uitgewerkt in vaste stappen, met deze tijdlijn volgens UWV en de Regeling procesgang eerste en tweede ziektejaar:

| Moment | Stap |
| --- | --- |
| Eerste ziektedag | Ziekmelding volgens je verzuimreglement |
| Uiterlijk week 6 | Probleemanalyse door de bedrijfsarts |
| Uiterlijk week 8 | Plan van aanpak, samen met de werknemer |
| Periodiek | Evaluatie van het plan van aanpak, op de momenten die daarin zijn afgesproken |
| Na week 42 | Melding bij UWV als langdurig ziek |
| Week 52 | Eerstejaarsevaluatie |
| Week 91 | Eindevaluatie |
| Uiterlijk week 93 | De werknemer vraagt een WIA-uitkering aan |

Houd je je niet aan deze stappen of doe je te weinig aan re-integratie, dan kan UWV bij de WIA-aanvraag de periode van loondoorbetaling met ten hoogste 52 weken verlengen (artikel 25 lid 9 Wet WIA). Dat is de zogenoemde loonsanctie. Een slordig dossier kan je dus een derde jaar loon kosten.

Tijdens de ziekte geldt bovendien een opzegverbod: een zieke werknemer kun je in de eerste twee jaar in de regel niet ontslaan (artikel 7:670 lid 1 BW).

## Ziekte en vakantie

Een zieke werknemer bouwt gewoon vakantie op. Wordt iemand tijdens een vastgestelde vakantie ziek, dan gelden die dagen niet als vakantie, tenzij hij ermee instemt (artikel 7:638 lid 8 BW). Hij moet zich dan wel volgens je reglement ziek melden, ook vanuit het buitenland.

Omgekeerd kan een zieke werknemer op vakantie gaan, bijvoorbeeld als de bedrijfsarts dat goed vindt voor het herstel. Die dagen gaan alleen van zijn vakantiesaldo af als hij daarmee instemt (artikel 7:637 BW). Voor bovenwettelijke dagen kun je schriftelijk iets anders afspreken. Meer over opbouw en verval lees je in ons artikel over [vakantiedagen berekenen](/nl/blog/vakantiedagen-berekenen-nederland/).

#### Probeer TeamYo gratis

Verlofregistratie gratis tot 5 medewerkers.

[Gratis proberen](/nl/contact/?lead_source=blog_product&requested_locale=en)

## Wat verandert er?

Op 5 oktober 2026 gelden de regels hierboven ongewijzigd. Er liggen wel twee wetsvoorstellen. Op 2 april 2026 maakte de Rijksoverheid bekend dat minister Aartsen van Werk en Participatie een voorstel bij de Tweede Kamer had ingediend waarmee kleine en middelgrote werkgevers zich in het tweede ziektejaar alleen nog op werk bij een andere werkgever kunnen richten, zonder de eigen functie beschikbaar te houden. Volgens werkgeversvereniging AWVN is de beoogde ingangsdatum daarvan 1 januari 2030, met verder uitstel nog mogelijk. Een eerder voorstel, dat toen bij de Raad van State lag, maakt het advies van de bedrijfsarts leidend bij de re-integratietoets van UWV na twee jaar ziekte. Beide voorstellen zijn nog geen wet; de 104 weken loondoorbetaling blijven staan.

## Praktisch: zo houd je overzicht

Leg in een verzuimreglement vast hoe medewerkers zich ziek melden en verspreid het schriftelijk. Registreer alleen de toegestane gegevens en bewaar nooit zelf medische stukken; die horen bij de bedrijfsarts. Zet de Poortwachter-termijnen direct bij de ziekmelding in de agenda. Een tool als TeamYo helpt om afwezigheid op de teamkalender en in de saldi te verwerken, zodat je ziet wie er uitvalt en sinds wanneer. Leg daarin geen diagnose of medische details vast. Het dossier zelf, met probleemanalyse en plan van aanpak, loopt via je bedrijfsarts of arbodienst.

## Veelgestelde vragen

**Hoeveel procent loon krijg je bij ziekte in Nederland?**

Ten minste 70% van het loon gedurende 104 weken, en in de eerste 52 weken ten minste het wettelijk minimumloon (artikel 7:629 BW). Veel cao's vullen dit aan, vaak tot 100% in het eerste jaar.

**Mag mijn werkgever vragen wat ik heb?**

Nee. De werkgever mag niet vragen naar de aard of oorzaak van de ziekte en mag die informatie ook niet vastleggen als je het zelf vertelt. Hij mag wel vragen naar je bereikbaarheid, de verwachte duur, lopende werkzaamheden en of er een arbeids- of verkeersongeval in het spel is.

**Hoeveel wachtdagen mag een werkgever hanteren?**

Maximaal twee, en alleen als dat in de arbeidsovereenkomst of cao staat (artikel 7:629 lid 9 BW). Ziekteperiodes met minder dan vier weken ertussen worden samengeteld, dus dan gelden er geen nieuwe wachtdagen.

**Wanneer moet ik een zieke werknemer bij UWV melden?**

Als de werknemer 42 weken ziek is. UWV vraagt de melding uiterlijk op de eerste werkdag na week 42. Daarvoor moeten de probleemanalyse in week 6 en het plan van aanpak in week 8 al zijn opgesteld.

**Bouw je vakantie op als je ziek bent?**

Ja, een zieke werknemer bouwt gewoon vakantie op. Word je tijdens je vakantie ziek, dan tellen die dagen niet als vakantie, tenzij je daarmee instemt (artikel 7:638 lid 8 BW).

**Wordt de loondoorbetaling bij ziekte korter?**

Op 5 oktober 2026 niet. Er liggen wetsvoorstellen over de re-integratie in het tweede ziektejaar bij kleine en middelgrote werkgevers, met een beoogde ingangsdatum van 1 januari 2030. De termijn van 104 weken blijft in die voorstellen staan.

## Bronnen

-   [Burgerlijk Wetboek Boek 7, artikelen 7:629, 7:629a, 7:637, 7:638, 7:658a en 7:670 (wetten.overheid.nl)](https://wetten.overheid.nl/BWBR0005290/)
-   [Wet werk en inkomen naar arbeidsvermogen, artikel 25 (wetten.overheid.nl)](https://wetten.overheid.nl/BWBR0019057/)
-   [Regeling procesgang eerste en tweede ziektejaar (wetten.overheid.nl)](https://wetten.overheid.nl/BWBR0013540/)
-   [Regels voor werkgevers bij zieke werknemers (Autoriteit Persoonsgegevens)](https://autoriteitpersoonsgegevens.nl/themas/werk-en-uitkering/zieke-werknemers/regels-voor-werkgevers-bij-zieke-werknemers)
-   [A step-by-step guide to employee sickness (UWV)](https://www.uwv.nl/en/employers/sickness/a-step-by-step-guide-to-employee-sickness)
-   [Maximumdagloon 2026 (UWV)](https://www.uwv.nl/nl/premies-bedragen/maximum-dagloon)
-   [Sneller duidelijkheid voor werkgevers over re-integratie zieke werknemer, 2 april 2026 (Rijksoverheid)](https://www.rijksoverheid.nl/actueel/nieuws/2026/04/02/sneller-duidelijkheid-voor-werkgevers-over-re-integratie-zieke-werknemer)
-   [Wetsvoorstel re-integratie kleine en middelgrote werkgevers (AWVN)](https://www.awvn.nl/arbeidsongeschiktheid/nieuws/wetsvoorstel-re-integratie-tweede-ziektejaar-kleine-en-middelgrote-werkgevers/)

### Over de auteur

![Andre Nabais](/authors/andre-nabais.jpg)

#### Andre Nabais

Medeoprichter van TeamYo. Wil hr-processen voor het mkb eenvoudig maken.

### Verlof regelen zonder Excel?

Verlofregistratie gratis tot 5 medewerkers.

[Gratis proberen](/nl/contact/?lead_source=blog_newsletter&requested_locale=en)

## Gerelateerde artikelen

[![Overwerk in Nederland: regels, grenzen en vergoeding](/blog/nl-overwerk-regels-nederland/cover.jpg)](/nl/blog/overwerk-regels-nederland/)

5 oktober 2026

## [Overwerk in Nederland: regels, grenzen en vergoeding](/nl/blog/overwerk-regels-nederland/)

Overwerk in Nederland: wanneer het mag, de grenzen van de Arbeidstijdenwet, uitbetalen of tijd voor tijd, wat de cao regelt en hoe je overuren registreert.

[Overwerk](/nl/blog/tag/overwerk/)[Arbeidstijdenwet](/nl/blog/tag/arbeidstijdenwet/)

[Lees verder](/nl/blog/overwerk-regels-nederland/)

[![Thuiswerken in Nederland: de regels voor werkgevers](/blog/nl-thuiswerken-regels-nederland/cover.jpg)](/nl/blog/thuiswerken-regels-nederland/)

5 oktober 2026

## [Thuiswerken in Nederland: de regels voor werkgevers](/nl/blog/thuiswerken-regels-nederland/)

Thuiswerken in Nederland: het verzoek onder de Wet flexibel werken, de afspraken, de werkplek, de thuiswerkvergoeding 2026 en het registreren van werktijd.

[Thuiswerken](/nl/blog/tag/thuiswerken/)[Hybride Werken](/nl/blog/tag/hybride-werken/)

[Lees verder](/nl/blog/thuiswerken-regels-nederland/)

[![Urenregistratie verplicht in Nederland? Wat de wet eist](/blog/nl-urenregistratie-verplicht-nederland/cover.jpg)](/nl/blog/urenregistratie-verplicht-nederland/)

5 oktober 2026

## [Urenregistratie verplicht in Nederland? Wat de wet eist](/nl/blog/urenregistratie-verplicht-nederland/)

Is urenregistratie verplicht in Nederland? Wat artikel 4:3 Arbeidstijdenwet eist, wat je registreert, hoe lang je bewaart en welke boetes gelden.

[Urenregistratie](/nl/blog/tag/urenregistratie/)[Arbeidstijdenwet](/nl/blog/tag/arbeidstijdenwet/)

[Lees verder](/nl/blog/urenregistratie-verplicht-nederland/)